Πανευρωπαϊκός συναγερμός για επιμόλυνση με MOSH/MOAH σε παρτίδα ρυζιού – ανακλήσεις σε 26 χώρες, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα
Συναγερμός έχει σημάνει στο ευρωπαϊκό σύστημα ταχείας ειδοποίησης για τα τρόφιμα (RASFF) μετά την καταγραφή σοβαρής επιμόλυνσης σε παρτίδα ρυζιού, με προέλευση την Ιταλία και διανομή μέσω Ολλανδίας σε πολλές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η κοινοποίηση με αριθμό 2026.2847, η οποία ενεργοποιήθηκε από τη Γερμανία και επικαιροποιήθηκε στις 19 Μαΐου 2026, έχει προκαλέσει εκτεταμένη διαδικασία ανάκλησης και ενημέρωσης καταναλωτών σε μεγάλο αριθμό κρατών μελών, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα.
Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του RASFF, το περιστατικό αφορά ρύζι (δείτε παρακάτω φωτογραφία του προϊόντος) στο οποίο ανιχνεύθηκαν υψηλές συγκεντρώσεις ορυκτελαίων, συγκεκριμένα MOSH (Mineral Oil Saturated Hydrocarbons) και MOAH (Mineral Oil Aromatic Hydrocarbons), ουσίες που σχετίζονται με επιμόλυνση από λιπαντικά, συσκευασίες ή βιομηχανικές διαδικασίες επεξεργασίας τροφίμων. Το προϊόν διακινήθηκε από την Ιταλία μέσω της Ολλανδίας και εντοπίστηκε μέσω επίσημων ελέγχων στην αγορά.
Η εργαστηριακή ανάλυση που περιλαμβάνεται στην κοινοποίηση καταγράφει συγκέντρωση MOAH στα 3,6 ± 1,5 mg/kg, τιμή η οποία υπερβαίνει το όριο ποσοτικοποίησης για ξηρά τρόφιμα και χαρακτηρίζεται ως μη αποδεκτή για κατανάλωση σύμφωνα με το ευρωπαϊκό πλαίσιο ασφάλειας τροφίμων (~4 έως 7 φορές πάνω από το επίπεδο που θεωρείται μετρήσιμο/αποδεκτό ως βάση ελέγχου). Παράλληλα, ανιχνεύθηκαν MOSH σε ιδιαίτερα υψηλές συγκεντρώσεις της τάξης των 763,8 ± 305,5 mg/kg, υπερβαίνοντας σημαντικά την ευρωπαϊκή κατευθυντήρια τιμή των 6 mg/kg για το ρύζι, ακόμη και όταν λαμβάνεται υπόψη το περιθώριο εργαστηριακής αβεβαιότητας (~76 έως 127 φορές υπέρβαση).
Η αξιολόγηση κινδύνου αναφέρει ρητά ότι το δείγμα θεωρείται ακατάλληλο για ανθρώπινη κατανάλωση βάσει του άρθρου 14 του Κανονισμού (ΕΚ) 178/2002, το οποίο αποτελεί τον βασικό πυλώνα της ευρωπαϊκής νομοθεσίας για την ασφάλεια τροφίμων. Στο πλαίσιο αυτό έχουν ενεργοποιηθεί μέτρα απόσυρσης και ανάκλησης σε συνολικά 26 χώρες (συμπεριλαμβανομένων κρατών ΕΕ και συνδεδεμένων χωρών) και συγκεκριμένα σε Αυστρία, Βέλγιο, Κροατία, Τσεχία, Δανία, Εσθονία, Φινλανδία, Γαλλία, Γερμανία, Ελλάδα, Γροιλανδία, Ουγγαρία, Ισλανδία, Ιρλανδία, Ιταλία, Λιθουανία, Λουξεμβούργο, Μονακό, Ολλανδία, Πολωνία, Ρουμανία, Σλοβακία, Σλοβενία, Ισπανία, Σουηδία και Ελβετία.
Tι πρέπει να κάνουν οι Έλληνες καταναλωτές
Μεταξύ των χωρών που αναφέρονται ρητά στο σύστημα περιλαμβάνεται και η Ελλάδα, γεγονός που υποδηλώνει ότι έχουν ενεργοποιηθεί διαδικασίες ενημέρωσης και παρακολούθησης και στην ελληνική αγορά, ανεξάρτητα από το αν έχουν εντοπιστεί φυσικά προϊόντα στα ράφια. Οι καταναλωτές στην Ελλάδα καλούνται πρώτα απ’ όλα να ελέγξουν αν έχουν στην κατοχή τους το συγκεκριμένο προϊόν που αφορά η ευρωπαϊκή ειδοποίηση: ρύζι για σούσι, μάρκας SHINODE, συσκευασία 1kg, με κωδικό GTIN 8005734100059 και ημερομηνία ανάλωσης 23/12/2027. Αν το προϊόν αυτό υπάρχει στο σπίτι, η σύσταση είναι να μην καταναλωθεί σε καμία περίπτωση, καθώς έχει εντοπιστεί υπέρβαση ορίων ορυκτελαίων MOSH/MOAH σε επίπεδα που η ευρωπαϊκή αρχή ασφάλειας τροφίμων θεωρεί μη αποδεκτά για ανθρώπινη κατανάλωση.
Τι είναι οι ουσίες MOSH και MOAH και γιατί θεωρούνται επικίνδυνες
Οι MOSH και MOAH είναι κλάσματα ορυκτελαίων που μπορούν να καταλήξουν στα τρόφιμα μέσω διάφορων οδών, όπως η επαφή με λιπαντικά μηχανών κατά τη συγκομιδή και επεξεργασία, η μετανάστευση από υλικά συσκευασίας ή η επιμόλυνση κατά την αποθήκευση και μεταφορά. Οι MOSH (κορεσμένοι υδρογονάνθρακες ορυκτελαίων) έχουν την ικανότητα να συσσωρεύονται σε ανθρώπινους ιστούς, ενώ οι MOAH (αρωματικοί υδρογονάνθρακες ορυκτελαίων) θεωρούνται πιο κρίσιμοι από πλευράς τοξικολογίας, καθώς ορισμένα συστατικά τους έχουν εν δυνάμει γονιδιοτοξικές και καρκινογόνες ιδιότητες.
Στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν υπάρχει ακόμη ενιαίο νομικά δεσμευτικό όριο για όλα τα τρόφιμα, ωστόσο εφαρμόζονται κατευθυντήριες τιμές και αυστηρές αξιολογήσεις κινδύνου από την Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA), η οποία έχει επισημάνει ότι η έκθεση σε MOAH πρέπει να είναι όσο το δυνατόν χαμηλότερη, ειδικά όταν εντοπίζεται σε τρόφιμα ευρείας κατανάλωσης όπως το ρύζι. Η EFSA έχει επανειλημμένα αξιολογήσει την παρουσία MOSH και MOAH στα τρόφιμα, επισημαίνοντας ότι οι MOAH αποτελούν την πιο κρίσιμη παράμετρο λόγω πιθανής γονιδιοτοξικότητας, ενώ οι MOSH, αν και λιγότερο τοξικολογικά ενεργοί, ενδέχεται να συσσωρεύονται στον οργανισμό με άγνωστες μακροπρόθεσμες επιπτώσεις. Σχετικές επιστημονικές αναλύσεις έχουν δημοσιευθεί σε ευρωπαϊκά ερευνητικά ιδρύματα και οργανισμούς ασφάλειας τροφίμων, όπως η EFSA και το γερμανικό BfR, τα οποία έχουν προτείνει τη σταδιακή μείωση της έκθεσης μέσω αυστηρότερου ελέγχου σε συσκευασίες και γραμμές παραγωγής.
Το ρύζι που ανακαλείται
Το διαβάσαμε εδώ cibum.gr
